Parkour Fundamentals
Saut de Fond
Saut de Fond

Η προσγείωση είναι το πιο σημαντικό στοιχείο του Parkour. Χωρίς σωστή προσγείωση, είναι βέβαιο ότι θα έχετε μπελάδες. Το saut de fond είναι κάτι που οφείλετε να κατανοήσετε από πολύ νωρίς, γιατί σχεδόν όλα τα εμπόδια τα υπερπηδούμε με κάποιο είδος άλματος, και, ως γνωστόν, ό,τι ανεβαίνει κατεβαίνει. Μάλιστα, πολλοί νέοι επιχειρούν τεράστια sauts du chat χωρίς να γνωρίζουν πώς να τα προσγειώσουν. Ακόμα χειρότερα, άλλοι νέοι επικροτούν τους πρώτους, εντυπωσιαζόμενοι από το μέγεθος του άλματος, χωρίς να δίνουν καμμιά σημασία στην απαίσια προσγείωση που ακολούθησε, η οποία εκμηδενίζει επί τόπου την όλη προσπάθεια.
Πρώτα απ'όλα, χρειάζεστε δυνατό και ανθεκτικό lower-body. Το ποιους μύες πρέπει να δυναμώσετε εξαρτάται από τον τρόπο που προσγειώνεστε. Αν προσγειώνεστε στις μύτες, τότε ενεργοποιούνται κυρίως οι τετρακέφαλοι, ενώ αν προσγειώνεστε με όλο το πόδι, τότε ενεργοποιούνται οι οπίσθιοι μηριαίοι μύες (κοινώς hamstrings). Φυσικά, καλό είναι να δουλέψετε και τα δύο, αν και οι quad-based (πρώτη κατηγορία) προσγειώσεις θεωρούνται πιο εύκολες.
Για παράδειγμα, οι αθλητές στα shock jumps ή τα broad jumps προσγειώνονται flat-footed ή και με τη φτέρνα πρώτη, αλλά για να να γίνει κάτι τέτοιο σωστά χρειάζεστε εξαιρετικά καλό βαθύ κάθισμα (deep squat), γιατί όλο το βάρος του σώματος απορροφάται κάθετα.

Το παρόν tutorial, ωστόσο, δε θα ασχοληθεί με αυτό το είδος προσγειώσεων (yet).
Χρησιμοποιείτε τους μύες των ποδιών για να σταματήσετε το πέσιμο, και αποφεύγετε να αφήνετε τα γόνατά σας να "τερματίζουν" ή να "καταρρέουν". Οποιοσδήποτε μπορεί να πέσει από ένα μέτριο ύψος χωρίς να χτυπήσει, εκμεταλλευόμενος την αντίσταση των αρθρώσεών του για να φρενάρει, αλλά εδώ μιλάμε για προσγείωση με την ελάχιστη δυνατή φθορά του σώματος. Η προσγείωση πρέπει να γίνεται ελεγχόμενα, και αυτό σημαίνει να γνωρίζουμε τι συμβαίνει σε κάθε στιγμή της πτώσης μας.
Προσέχουμε να μην προσγειωνόμαστε ποτέ με εντελώς τεντωμένα πόδια. Υπάρχει κίνδυνος να λυγίζουν τα γόνατα κατά την "αντίθετη" φορά, και να τσακιστούμε κυριολεκτικά! Έχουμε τα πόδια μας ελαφρότατα λυγισμένα και σε ετοιμότητα. Σφίξτε τους μύες σας σταδιακά, ώστε η επιβράδυνση να γίνεται όσο το δυνατόν πιο ομαλά. Ένα λάθος που κάνουν αρκετοί είναι να μην υπολογίζουν καλά την απόστασή τους από το έδαφος, με αποτέλεσμα να συστέλλουν τους μύες τους σε λάθος χρόνο (είτε πολύ νωρίς, με αποτέλεσμα να προσγειώνονται με σφιγμένα πόδια, είτε πολύ αργά, με αποτέλεσμα να καταρρέουν στο έδαφος). Απαίτειται αρκετή εξάσκηση για να αποφευχθεί αυτό, αλλά εν τέλει θα αποκτήσετε τέτοια αντανακλαστικά ώστε να μη χρειάζεται να κάνετε υπολογισμούς την ώρα που είστε στον αέρα. Θα μπορείτε να πέφτετε με τα πόδια χαλαρά, και θα συστέλλετε τους μύες ακριβώς τη στιγμή της κρούσης.
Τα πόδια μας ακουμπούν το έδαφος με μια μέτρια απόσταση μεταξύ τους (συνήθως κάτω από τους ώμους ή και λίγο πιο ανοιχτα), με τα πέλματα και τα γόνατα να κοιτούν ελαφρώς προς τα έξω. Καλό είναι να αποφεύγετε να βάζετε τα πόδια σας παράλληλα, γιατί αν δεν έχετε αρκετή δύναμη, είναι πιθανό να κλείσουν τα γόνατά σας προς τα μέσα, το οποίο είναι πολύ κακό. (Προφανώς, το να τα βάλετε κάτω ώστε να συγκλίνουν είναι αντελώς ανόητο.) Γενικώς, ακόμα και αν τα πέλματα σχηματίζουν γωνία 90 μοιρών, συνεχίζει να είναι ικανοποιητική αυτή η στάση. Ο λόγος που το κάνουμε αυτό είναι για να ενεργοποιούνται περισσότερες μυϊκές ομάδες.
Αν προσγειώνεστε στις μύτες, προσέξτε να γέρνει ο κορμός σας ελαφρώς μπροστά. Συγκεκριμένα, όσο υψηλότερη είναι η οριζόντια ταχύτητά σας, τόσο λιγότερο χρειάζεται να γέρνετε μπροστά. Δεν υπάρχει λόγος να το αναλύσω περισσότερο αυτό, με την πείρα θα καταλαβαίνετε μόνοι σας πόσο να γέρνετε. Πάντως, ένας καλός οδηγός είναι ο εξής: Να γέρνετε τόσο, ώστε η εσωτερική γωνία που σχηματίζουν τα γόνατά σας να μην είναι μικρότερη των 90 μοιρών. Φυσικά, δε χρειάζεται να κουβαλάτε μαζί σας μοιρογνωμόνιο, πρόκειται για καθαρά εμπειρικό μέτρο.
Μια μικρή σημείωση, όσον αφορά στη μηχανική πλευρά του θέματος. Όταν ένα αντικείμενο εκτελεί οριζόντια πτώση (δηλαδή πέφτει "διαγώνια"), η ταχύτητά του μπορεί να αναλυθεί σε δύο διανύσματα, κάθετα μεταξύ τους. Το ένα είναι η οριζόντια ταχύτητα και το άλλο είναι η κάθετη ταχύτητα. Η οριζόντια ταχύτητα είναι αυτή που κάνει το αντικείμενο να κινείται εμπρός, ενώ η κάθετη ταχύτητα είναι αυτή που το κάνει να πέφτει. (Μαζί, κάνουν το αντικείμενο να πέφτει διαγώνια.) Άρα, θεωρητικά, θα μπορούσαμε να εκτελούμε ένα saut de fond με οποιαδήποτε οριζόντια ταχύτητα, και να συνεχίζουμε να τρέχουμε χωρίς πρόβλημα, εφόσον η κάθετη ταχύτητα δεν επηρεάζει την οριζόντια.
Ωστόσο, λόγω της εμπρόσθιας ορμής ή της θέσης του κέντρου βάρους του σώματός μας κατά την προσγείωση, ενδέχεται να αποκτήσουμε στροφική ορμή. (Η δύναμη αντίδρασης που ασκεί το έδαφος στα πόδια μας προκαλεί στροφική κίνηση, αν θεωρήσουμε ότι εφάπτεται στην περίμετρο του σώματός μας.) Γι'αυτό, αν δε θέλουμε να καταλήξουμε με τη μούρη στο έδαφος, μια καλή ιδέα είναι να χρησιμοποιούμε τα χέρια μας για να μοιράζουμε το βάρος καλύτερα. Οι ίδιες αρχές που ισχύουν για τα πόδια ισχύουν και για τα χέρια. Να έχετε τους αγκώνες σας ελαφρώς λυγισμένους ώστε να μην "κλειδώσουν", να αποφεύγετε να τοποθετείτε τους καρπούς σας flat κάτω (μια καλή εναλλακτική είναι να στηρίζεστε στη βάση της παλάμης, με τα δάκτυλα λυγισμένα). Μόλις νιώσουμε ότι "φρενάραμε", σπρώχνουμε δυνατά με τα χέρια, ώστε ο κορμός να ξανασηκωθεί στη σωστή του θέση και να συνεχίσουμε το τρέξιμο.

Ωστόσο, για ευνόητους λόγους, συνήθως η οριζόντια ταχύτητά μας κατά τη διάρκεια του άλματος είναι σχετικά υψηλή. Όταν, λοιπόν, παίρνουμε φόρα και πηδάμε από κάποιο ύψος (ψηλό ή χαμηλό), προκύπτει ένα προβληματάκι. Η στροφική ταχύτητα που θα αποκτήσουμε κατά την προσγείωση είναι υπερβολικά υψηλή για να τη σταματήσουμε με τα χέρια μας. Πρέπει να τελειώσουμε την προσγείωση με roulade, αλλιώς κινδυνεύουμε να πάθουμε μεγάλη ζημιά στα χέρια, τη μέση, ή και τα γόνατα.
Μια εξαιρετικά σημαντική διευκρίνιση. Το roulade απαιτεί πάρα πολύ ακριβή συντονισμό κινήσεων για να μην καταπονηθεί το σώμα. Αρκετοί αρχάριοι, μάλιστα, σπάζουν την κλείδα τους (το κόκκαλο που βρίσκεται δεξιά και αριστερά από τη βάση του λαιμού) ή εξαρθρώνουν την ωμοπλάτη τους ακριβώς επειδή δεν ξέρουν πότε ακριβώς να ξεκινήσουν το roulade.

Για να εκτελέσουμε σωστή προσγείωση με roulade, φροντίζουμε να τοποθετήσουμε τα χέρια μας στο έδαφος ακριβώς τη στιγμή που θα τα ακουμπούσαμε αν δεν εκτελούσαμε roulade. Η μετάβαση πρέπει να γίνει όσο το δυνατόν πιο ομαλά, χωρίς να "κολλήσουμε" σε κάποιο σημείο. Ανάλογα με το πόσο υψηλή ή χαμηλή είναι η οριζόντια ταχύτητά μας, εκτελούμε το roulade "πιο ανοικτά" ή "πιο κλειστά". Με τους όρους "ανοικτό" ή "κλειστό" roulade αναφερόμαστε στη γωνία που σχηματίζει ο κορμός μας με τα πόδια μας. Όσο μεγαλύτερη είναι η γωνία αυτή, τόσο περισσότερο έδαφος καλύπτουμε με το roulade μας.

Από την άλλη, όσο υψηλότερη είναι η πτώση, τόσο πιο "πλάγια" εκτελούμε το roulade. Παρ'όλο που πολλοί νομίζουν ότι το roulade έχει συγκεκριμένη και τυποποιημένη εκτέλεση, κάτι τέτοιο είναι εσφαλμένο. Το roulade μπορούμε - αν θέλουμε ή απαιτείται από την κατάσταση - να το εκτελέσουμε εντελώς κάθετα, φέρνοντας τον κορμό μας ακριβώς πάνω από το κεφάλι μας, ή εντελώς οριζόντια, φέρνοντας τον κορμό μας σε πλήρη επαφή με το έδαφος. Η δεύτερη μέθοδος μπορεί να χρησιμοποιηθεί και για να "μπαλώσουμε" κάποιο bail ή κάποιο λάθος κατά την προσγείωση.

Εδώ, ωστόσο, υπάρχει ένα πολύ λεπτό ζήτημα. Οι περισσότεροι traceurs προτιμούν να απορροφούν με τα πόδια τους σχεδόν όλη την κινητική ενέργεια της κάθετης ταχύτητας πριν προχωρήσουν στο roulade. Η τεχνική αυτή είναι απόλυτα λογική. Ασχολούμαστε πρώτα με την κάθετη ταχύτητα, και μετά με την οριζόντια. Πρώτα η προσγείωση, ύστερα το roulade. Σε υψηλές ταχύτητες, φυσικά, κάτι τέτοιο είναι δυσδιάκριτο και απαιτείται έμπειρο μάτι.

Ο ιδανικός τρόπος, όμως, διαφέρει από τον παραπάνω. Το σωστό είναι να εκτελείται το roulade αμέσως τη στιγμή που ακουμπάμε στο έδαφος, σφίγγοντας απότομα τα πόδια μας και πετώντας τον κώλο μας από πάνω. Έτσι, τα πέλματά μας ακουμπούν το έδαφος για εξαιρετικά μικρό χρονικό διάστημα. Αν σκέφτεστε να υιοθετήσετε αυτή τη δύσκολη μέθοδο, δοκιμάστε τη από πολύ μικρά ύψη, πχ 50cm. Να ξέρετε, όμως, ότι τα sauts de fond δεν είναι push-ups για να κάνουμε 100 σε κάθε προπόνηση (όχι ότι το να κάνουμε 100 push-ups δεν είναι χαζό, αλλά λέμε τώρα). Ελάχιστες επαναλήψεις, με μπόλικη ξεκούραση ενδιάμεσα, λίγες φορές την εβδομάδα, κατά προτίμηση σε μαλακή επιφάνεια.

Για ακόμα γρηγορότερη επαναφορά στο τρέξιμο, μπορείτε να τοποθετείτε τα πόδια σας ασύχρονα στο έδαφος κατά την προσγείωση. Βέβαια, αυτό απαιτεί ακόμα πιο ανθεκτικά πόδια, και μπορεί εύκολα κάποιος άπειρος να τραυματίσει πολύ άσχημα τους αστραγάλους του. Από την άλλη, αυτή η τακτική κάνει την προσγείωση πολύ πιο γρήγορη, γιατί η ταχύτητά μας δε μειώνεται τόσο όσο μειώνεται με την απλή προσγείωση.

Φυσικά, θεωρείται αυτονόητο ότι αυτή η τεχνική, παρ'ότι η πιο σωστή, είναι εξαιρετικά προχωρημένη, και γι'αυτό είναι δύσκολο να επιτευχθεί. Ωστόσο, αυτό δε σημαίνει ότι τον πρώτο καιρό θα προσγειωνόμαστε όπως να'ναι. Μια αρχή που οφείλουμε να ακολουθούμε στο Parkour είναι: "Αν δε μπορείς να το κάνεις σωστά, μην το κάνεις καθόλου!" Γι'αυτό, αν δεν είστε αρκετά δυνατοί ή αν δεν έχετε κατανοήσει επαρκώς την τεχνική, μην πηδάτε από ύψη! Ακόμα και μια κακή προσγείωση 1m μπορεί να σας σακατέψει εντελώς. Έχει συμβεί αρκετές φορές στο παρελθόν.
| < Prev | Next > |
|---|






